Vereniging Oud Valkenburg

Oliemannetjes

Naast de Marine Luchtvaart Dienst heeft het vliegkamp gedurende haar bestaan verschillende medegebruikers gekend. Zo zijn er onder andere ontheffingen voor medegebruik verleend aan de Nederlandse Aardolie Maatschappij en aan de Koninklijke Shell groep.

De Nederlandse Aardolie Maatschappij besluit in 1959 om in de zeebodem voor de Zuid-Hollandse kust naar olie te gaan speuren. Het vermoeden bestaat dat voor de kust ter hoogte van Ter Heijde en de Wassenaarse Slag olie op winbare diepte in de zeebodem aanwezig is. Ter bepaling van een gunstige plaats voor een eventuele experimentele boring in zee wordt in maart van dat jaar begonnen met seismisch onderzoek. Het doel van dit onderzoek is het in kaart brengen van de geologische eigenschappen van de grondlagen. Tegenwoordig gebruikt men hiervoor een airgun. Dit is een apparaat wat lucht onder druk laat ontsnappen. Door onder het wateroppervlak samengeperste lucht als het ware te laten ontploffen, wekt men schokgolven op. De door de gesteentelagen in de ondergrond teruggekaatste trillingen worden aan het wateroppervlak met uiterst gevoelige onderwatermicrofoons geregistreerd. Deze microfoons zitten in een plasticslang die achter een schip hangt.

Een Catalina-amfibievliegtuig van de maatschappij World Wide Helicopters wordt halverwege augustus ingezet om bovengenoemde waarnemingstaak van het schip over te nemen. Dit is een primeur voor West-Europa. De Catalina wordt tijdelijk gebaseerd op het vliegkamp. Het toestel vliegt dagelijks naar een gebied gelegen enkele kilometers uit de kust tussen Kijkduin en Monster. Eenmaal geland op het water, taxiet het toestel over de Noordzee om haar taak uit te voeren. De Catalina is hiervoor uitgerust met speciaal ontwikkelde apparatuur. Deze methode van werken is enkele jaren eerder op het Haringvliet beproefd en al met succes voor de kust van Oost-Pakistan toegepast. De marine verleent de Nederlandse Aardolie Maatschappij in eerste instantie een vergunning voor twee maanden om vanaf Valkenburg met de Catalina te opereren en om met ontplofbare stoffen te werken.

De Koninklijke Shell groep heeft daarentegen jarenlang gebruik mogen maken van het vliegkamp. De Inspecteur der Invoerrechten en Accijnzen te Leiden wordt door de minister van Financiën al in 1952 gemachtigd om voor Shell Nederland N.V. tijdelijk douaneformaliteiten te vervullen op het vliegkamp. Uit archiefstukken blijkt dat de minister van Defensie en de minister van Verkeer en Waterstaat in oktober 1959 tot wederopzegging ontheffing verlenen aan de gezagvoerders van een viertal bij de Koninklijke Shell Groep in gebruik zijnde directievliegtuigen voor het medegebruik van het vliegkamp.

Echte oliemannetjes bezoeken het vliegkamp in 1975. De komst van een delegatie uit het Arabische Sultanaat Oman heeft te maken met de overname van twee twintig jaar oude mijnenvegers. Ondanks kritische vragen van de Tweede Kamerleden De Gaaij Fortman (P.P.R.) en Van der Spek (P.S.P.) stemt de regering in met de levering van de schepen.

Copyright Oud Valkenburg